วิธีเลิกยาเสพติดแบบเร่งด่วน ปลอดภัย และไม่เสี่ยงอันตราย
การ “เลิกยาเสพติดแบบเร่งด่วน” เป็นสิ่งที่หลายคนโดยเฉพาะครอบครัวของผู้เสพอยากเห็นผลเร็วที่สุด แต่สิ่งที่สำคัญกว่าความเร็ว คือ “ความปลอดภัยของร่างกายและจิตใจ” เพราะการเลิกยาไม่ใช่แค่หยุดใช้สารเท่านั้น แต่ยังต้องดูแลสมอง ระบบประสาท และอารมณ์ที่เปลี่ยนแปลงหลังจากหยุดใช้ด้วย
หลายคนอาจสงสัยว่า “หักดิบเลยดีไหม” คำตอบคือขึ้นอยู่กับชนิดของสารเสพติดที่ใช้ เนื่องจากบางกลุ่มสารสามารถหักดิบได้อย่างปลอดภัย แต่บางกลุ่มอาจเกิดอาการถอนพิษรุนแรงจนเป็นอันตรายถึงชีวิต
กลุ่มที่สามารถ “หักดิบ” ได้โดยอาการถอนไม่รุนแรง
1. กัญชา (Cannabis) การหยุดกัญชาทันทีไม่เกิดอันตรายต่อชีวิต แต่อาจมีอาการหงุดหงิด นอนไม่หลับ หรือเบื่ออาหารในช่วงแรก ซึ่งจะดีขึ้นภายใน 1-2 สัปดาห์ การดูแลจิตใจและสภาพแวดล้อมที่ปลอดสิ่งกระตุ้นช่วยให้เลิกได้เร็วกว่า การคิดว่าจะค่อยๆลดปริมาณการสูบลงมักจะไม่สำเร็จเพราะสมองเคยชินกับปริมาณเดิมที่เคยสูบ เมื่อเริ่มสูบแล้วก็มักจะต้องสูบต่อเนื่องให้รู้สึกเคลิ้มเท่าเดิม
2. กลุ่มกระตุ้นประสาท ยาบ้า (Amphetamines), ยาไอซ์ (Methamphetamine) กลุ่มนี้สามารถหยุดได้ทันทีโดยไม่มีอาการทางกายรุนแรง แต่จะมีอาการซึมเศร้า เบื่อหน่าย หรือนอนมากผิดปกติในช่วง 3-7 วันแรกของการหยุดสารซึ่งเป็นเรื่องธรรมดา เนื่องจากสมองเคยชินกับการมีสารกระตุ้นประสาทอยู่เสมอ เมื่อหยุดใช้จึงรู้สึกอ่อนเพลีย ไม่มีแรง แต่หากผ่านช่วง 7 วันแรกไปได้อาการจะดีขึ้น กับมาสดชื่น มีแรงใกล้เคียงปกติ แต่หากไม่สามารถยับยั้งตนเองได้การบำบัดทางจิตใจและกิจกรรมฟื้นฟูในศูนย์บำบัดมีบทบาทสำคัญ เพราะช่วยให้สมองปรับตัวกลับสู่ภาวะปกติได้เร็วขึ้น
3. กลุ่มหลอนประสาท เช่น ยาเค (Ketamine) แอลเอสดี (LSD) แก๊สหัวเราะไนตรัสออกไซด์ (nitrous oxide) กลุ่มหลอนประสาท ไม่มีอาการถอนเจาะจง เพียงแต่จะหงุดหงิดจากความอยากสารเสพติด แนะนำว่าควรหยุดแบบหักดิบเลยเช่นกัน หากผ่านช่วง 1-2 สัปดาห์แรกไปได้ความอยากสารเสพติดจะลดลงไปเยอะ สุขภาพร่างกายโดยรวมจะดีขึ้น ความจำดีขึ้น ความคิดจะรวดเร็วขึ้นอย่างชัดเจน
กลุ่มที่มีอาการถอนรุนแรงได้หากเสพต่อเนื่องในปริมาณสูง
ในกลุ่มนี้จริงๆแล้วก็ยังคงแนะนำให้หักดิบเลยเช่นกัน เพราะอย่างที่กล่าวข้างต้น ในผู้ที่เสพติดมาก่อนแม้เสพเพียงเล็กน้อย ก็จะทำให้อยากเสพต่อเนื่องไปเรื่อยๆ และกลับเข้าสู่วงจรการเสพแบบเดิมในที่สุด แต่ในกลุ่มที่อาจมีอาการถอนรุนแรงนี้ มีข้อแนะนำเพิ่มเติมคือ หากรู้สึกว่ามีอาการถอนที่ทรมานจนทนไม่ไหว หรือกังวลว่าอาจมีอาการถอนมากขึ้น ให้ปรึกษาจิตแพทย์เพื่อรับการรักษาด้วยยาช่วยลดอาการถอน การเลิกแบบมียาช่วยจะทำให้เลิกสารเสพติดได้ง่ายขึ้น ส่วนใหญ่ช่วงที่มีอาการถอนจะอยู่ระหว่าง 1 สัปดาห์ ถึง 1 เดือน อาการต่างๆทางร่างกายก็จะดีขึ้นเป็นปกติ โดยวิธีสังเกตอาการถอนแต่ละสารมีดังนี้
1. สารกลุ่มฝิ่น (Opioids) เช่น เฮโรอีน (Heroin), ฝิ่น (opium), เมทาโดน (methadone), ทรามาดอล (tramadol) การหยุดทันทีจะทำให้เกิดอาการถอนยา เช่น ปวดเมื่อยทั้งตัว เหงื่อออกมาก คลื่นไส้ มือสั่น ใจสั่น และวิตกกังวลถ่ายเหลว ถ่ายเป็นเลือด นอนไม่หลับ ร้อนๆหนาวๆวูบวาบ ขนลุก น้ำมูก น้ำตาไหล อาการหนักช่วง 7-14 วัน
น้ำกระท่อม (Kratom) กระท่อมเป็นสารคนละตัวกับฝิ่น ชื่อสาร mitragynine แต่ออกฤทธิ์คล้ายกับกลุ่มฝิ่น ดังนั้นอาการถอนจะคล้ายคลึงกัน อาการหนักช่วง 7-14 วัน
2. แอลกอฮอล์ (Alcohol) อาการถอนแอลกอฮอล์ คือ มือสั่น ใจสั่น คลื่นไส้อาเจียน นอนไม่หลับ กระสับกระส่าย หากบางรายอาการรุนแรง อาจชัก (Alcohol withdrawal seizure) สับสน หูแว่ว เห็นภาพหลอน (Hallucination) ซึ่งกลุ่มอาการที่สับสนหลังหยุดแอลกอฮอล์ทางการแพทย์เรียกว่า (Delirium tremens) ตามมาได้
3. ยากล่อมประสาท ยานอนหลับ (Benzodiazepines เช่น Xanax, Valium) ผู้ป่วยบางรายอาจซื้อยากินเอง หรือรับยาจากแพทย์หลายแห่ง หรือขอในปริมาณสูงเกินไป เมื่อกินต่อเนื่องทำให้ติดยานอนหลับ หากกินในปริมาณสูงแล้วหยุดทันทีอาจ นอนไม่หลับ กระสับกระส่าย วิตกกังวล และสับสนตามมาได้ วิธีการรักษาสามารถใช้ยานอนหลับกลุ่มอื่นที่ไม่มีฤทธิ์เสพติด หรือค่อยๆลดปริมาณยาเดิมตามคำแนะนำของแพทย์
วิธีเลิกเฮโรอีน ที่ปลอดภัยและได้ผล ควรอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ เนื่องจากเฮโรอีนเป็นสารในกลุ่มฝิ่นที่มีอาการถอนรุนแรง การเลิกด้วยตนเองอาจเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนทั้งทางร่างกายและจิตใจ การรักษาด้วยยาช่วยลดอาการถอน ควบคู่กับการบำบัดฟื้นฟูสมองและจิตใจ จะช่วยให้ผู้ป่วยผ่านช่วงวิกฤตได้อย่างปลอดภัย และลดโอกาสกลับไปเสพซ้ำในระยะยาว
ทางเลือก “เลิกยาแบบเร่งด่วน” ที่ปลอดภัย
ที่ Day One Rehabilitation Center เรามีโปรแกรมถอนพิษแบบเร่งด่วนภายใน 7-14 วัน ภายใต้การดูแลของจิตแพทย์และทีมพยาบาลตลอด 24 ชั่วโมง โดยเฉพาะในช่วงสมองฟื้นตัวจากการขาดสาร
- ใช้ยาทางจิตเวชช่วยลดอาการถอนยา เช่น วิตกกังวล นอนไม่หลับ หรือหลอน
- มีการบำบัดจิตใจรายบุคคลและกลุ่มบำบัด ช่วยให้ผู้ป่วยค่อยๆ ปรับตัว
- ปลอดภัยและใช้การดูแลแบบองค์รวมทั้งกายและใจ
หากคุณหรือคนที่คุณรักกำลังเผชิญกับปัญหายาเสพติด อย่ารอช้า การเข้ารับการบำบัดเร็วขึ้นหมายถึงโอกาสในการฟื้นตัวที่ดีขึ้น ติดต่อ Day One Rehabilitation Center ศูนย์บำบัดยาเสพติด ชั้นนำเพื่อรับคำปรึกษาและการดูแลที่ครอบคลุม