อายาวัสกา สารเปิดจิต ที่เสพติดได้
อายาวัสกา สารเปิดจิต ที่เสพติดได้
อายาวัสกาเป็นสารที่มีฤทธิ์ทางจิต
อายาวัสกา (ayahuasca) เป็นยาต้มที่มีฤทธิ์ต่อระบบประสาทจากอเมริกาใต้ โดยมาจากวัฒนธรรมพื้นบ้านกับหมอชาวบ้านในลุ่มแม่น้ำแอมะซอนและแอฟริกาใต้ เพื่อประกอบพิธีกรรมเกี่ยวกับจิตวิญญาณ หรือที่หลายคนอาจรู้จักในชื่อ “พิธีกรรมดื่มน้ำรากไม้” ความรู้สึกเหมือน “ทดลองตาย” ซึ่งเป็นพิธีกรรมที่จะต้องดื่มน้ำสมุนไพรชนิดหนึ่งที่ถูกสกัดจากรากไม้ที่มาจากแอฟริกาใต้ แต่ในช่วงหลังสารชนิดนี้เป็นที่รู้จักกันมากขึ้น และเริ่มมีการเสพไปทั่วโลก รวมถึงในประเทศไทยด้วย โดยผู้เสพอาจเห็นข้อดีที่สารอายาวัสกา (ayahuasca) ทำให้รู้สึกเข้าถึงอารมณ์ของตัวเองได้ลึกซึ้งขึ้น เข้าถึงตัวตนได้มากขึ้น หรือที่เรียกว่า Empathogenic effects บางคนอธิบายความรู้สึกช่วงที่เสพว่าทำให้ระลึกได้ถึงเหตุการณ์ในอดีต หรือเหมือนสติหลุดไปอีกมิติหนึ่ง
ผลของอายาวัสกา (ayahuasca) มีสารเคมีต่างๆหลายชนิด ภายในมีการทำงานร่วมกัน สารสำคัญสองชนิด ได้แก่
-
N,N-Dimethyltryptamine (DMT): สารนี้เป็นส่วนประกอบออกฤทธิ์ทางจิตประสาท ส่งผลต่อการเห็นภาพหลอนและสภาวะทางจิตสำนึกที่เปลี่ยนแปลงไปหลังดื่มอายาวัสกา (ayahuasca) DMT สามารถผ่านเข้าสู่สมองได้ง่าย แต่โดยปกติจะถูกเอนไซม์ที่เรียกว่า monoamine oxidase A (MAO-A) ในลำไส้และตับทำลายอย่างรวดเร็ว ซึ่งสาร DMT ก็เป็นสารหลอนประสาทชนิดหนึ่ง (hallucinogen) ที่มีฤทธิ์เสพติดคล้ายกับ เคตามีน (Ketamine) เห็ดเมา เห็ดขี้ควาย (magic mushrooms, Psilocybin ) และ LSD
-
เบต้าแคโรไลน์ อัลคาลอยด์ (ส่วนใหญ่เป็นฮาร์มิน) สารอัลคาลอยด์เหล่านี้ทำหน้าที่ยับยั้งเอนไซม์ MAO-A ป้องกันการย่อยสลายของ DMT ในลำไส้ ช่วยให้ DMT เข้าสู่กระแสเลือดและไปถึงสมอง นอกจากนี้ งานวิจัยบางชิ้นยังชี้ว่า สารเหล่านนี้อาจส่งเสริมฤทธิ์ของ DMT โดยออกฤทธิ์ต่อระบบสื่อประสาทอื่นๆ อีกด้วย
อายาวัสกา เป็นยาชงที่มีฤทธิ์ทางจิตประสาท ส่งผลข้างเคียงได้หลากหลาย ทั้งทางร่างกายและจิตใจ ผลข้างเคียงที่พบบ่อย ได้แก่
- คลื่นไส้และอาเจียน
- ท้องเสีย
- ปวดท้อง
- เคลิบเคลิ้ม มึนเมา
- ภาพหลอนหรือหูแว่ว
- วิตกกังวล
- ความดันโลหิต หัวใจ และอุณหภูมิร่างกายเพิ่มสูงขึ้น
ผลข้างเคียงด้านลบที่พบน้อยกว่า ได้แก่
- ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
- หายใจลำบาก
- อาการเจ็บหน้าอก
- ข้อแข็งหรือบวม
- ไอและมีเสียง wheezing (เสียงวี๊ด)
- เป็นลม
- ชัก
ผลข้างเคียงเหล่านี้อาจแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล ปริมาณของอายาวัสกา (ayahuasca) ที่ดื่ม
อายาวัสกา (ayahuasca) ยังทำใหเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีในสมอง ส่งผลต่อการรับรู้ ความคิด อารมณ์ และความรู้สึกตัว ดังนี้
- อาการภาพหลอน หูแว่ว
- ประสาทการรับรู้รุนแรงกว่าปกติ เห็นภาพ แสงสี เสียง ที่ชัดเจนขึ้น
- อารมณ์รุนแรง แปรปรวน
- การรับรู้เวลาและสถานที่ สิ่งแวดล้อมเปลี่ยนแปลง (dissociation)
- การมองย้อนกลับเข้าไปภายในจิตใจ (introspection) และการไตร่ตรอง (self-reflection)
อาการเมา (bad trip) รู้สึกอย่างไร?
- ความกลัวหรือความวิตกกังวลรุนแรง: รู้สึกเหมือนตัวเองควบคุมไม่ได้ ควบคุมไม่อยู่ หรือรู้สึกว่ากำลังจะมีบางสิ่งที่แย่มากเกิดขึ้น
- อารมณ์ด้านลบ: ความเศร้า โกรธ ความรู้สึกผิด หรือความอับอาย อาจปรากฏขึ้นและรุนแรงมาก
- ฝันร้ายหรือภาพหลอนที่น่ารำคาญ: ภาพหลอนอาจน่ากลัวหรือรบกวน แทนที่จะเป็นภาพลึกลับหรือสร้างสรรค์
- ไม่สบายตัว: อาการคลื่นไส้ อาเจียน หรืออาการทางกายอื่นๆ อาจรุนแรงขึ้นและส่งผลต่อความวิตกกังวล อาการอาจอยู่นาน 4-6 ชั่วโมง
วิธีรับมือกับอาการเมา (bad trip)
- โฟกัสที่ลมหายใจ: การฝึกหายใจลึกๆ สามารถช่วยให้ระบบประสาทสงบลงและควบคุมตัวเองได้อีกครั้ง
- เปลี่ยนสภาพแวดล้อม: ถ้าเป็นไปได้ การย้ายไปยังสภาพแวดล้อมที่ต่างออกไป มีภาพหรือเสียงที่ทำให้สงบ อาจช่วยเปลี่ยนประสบการณ์ได้
หากพบหรือเข้าไปยุ่งเกี่ยวกับสาร DMT นั้นพบอาการที่ผิดปกติที่กล่าวข้างต้น สามารถเข้ามาตรวจประเมิน ปรึกษา หรือรับการบำบัดรักษาจากจิตแพทย์ที่คลินิก โรงพยาบาล หรือศูนย์บำบัดยาเสพติด Day One มีทีมผู้เชี่ยวชาญที่มีประสบการณ์ในการให้คำปรึกษาและการรักษาผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตหลากหลายรูปแบบ รวมถึงการบำบัดแบบต่างๆ เช่น การให้คำปรึกษา การบำบัดทางจิตเวช การบำบัดเกี่ยวกับสารเสพติด การใช้ยารักษาโรค เป็นต้น ขึ้นอยู่กับความรุนแรงและความต้องการของผู้เข้ารับการรักษา
สนใจสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ 99/1 หมู่ 6 ตำบล ศรีจุฬา อำเภอ เมืองนครนายก จังหวัด นครนายก 26000 064-645-5091 จันทร์ – อาทิตย์ : 9.00 -17.00